Burada iki farklı şeyi birbirinden ayırmak önemli:
1. Film müziğinin 45’lik plağı Plakta filmde kullanılan veya film için hazırlanmış şarkılar bulunur. Kapakta da filmin adı, oyuncuları ya da filmden bir sahne yer alabilir.
2. Şarkıcının plağı olup kapağında film görseli bulunan 45’likler Bunlarda plak doğrudan bir soundtrack olmayabilir. Sanatçının söylediği şarkı filmle bağlantılı olabilir veya film, plağın tanıtımında kullanılmış olabilir.
Dolayısıyla bir plağın kapağında Türkan Şoray, Hülya Koçyiğit, Ediz Hun, Cüneyt Arkın gibi bir oyuncunun bulunması, plağın mutlaka filmin soundtrack’i olduğu anlamına gelmez. Bu ayrım koleksiyon açısından oldukça önemlidir.
1960’lar ve 70’lerde 45’lik, Türkiye’de popüler müziğin en önemli yayın formatlarından biriydi.
Sinema da aynı dönemde çok güçlü bir kitle iletişim aracıydı. Dolayısıyla plak şirketleri için film + yıldız oyuncu + şarkı kombinasyonu son derece etkili bir tanıtım aracına dönüşüyordu.Özellikle bazı 45’liklerin ön veya arka kapaklarında film sahneleri ya da oyuncuların görselleri kullanılmıştır. Bu plakların bir kısmı filmlerin reklamına da hizmet ediyordu.Odeon, Grafson, Sahibinin Sesi, Sayan, Saner Plak, Coşkun Plak ve Kervan Plak gibi dönemin devleri, sinema-müzik iş birliklerini en yoğun şekilde basan firmalardı.
YEŞİLÇAM FİLM KAPAKLI 45’LİKLER KATALOĞU
Türkiye – 1960’lar / 1970’ler
NO
FİLM
SANATÇI
PLAK / PARÇA
LABEL – KATALOG NO
KAPAK DURUMU
1
DÜNYANIN EN GÜZEL KADINI – 1968
Adnan Şenses
Dünyanın En Güzel Kadını / Funda
Televizyon Plak 64
Türkan Şoray – film afişi görseli
2
SONBAHAR RÜZGARLARI – 1969
Yıldırım Gürses
Sonbahar Rüzgarları / Eski Sevda
Sahibinin Sesi 3390
Türkan Şoray & Ediz Hun – 2 kapak varyantı
3
BURUK ACI – 1969
Esin Engin
Buruk Acı / Allahım Affet
Televizyon 192
Film afişi / Türkan Şoray
4
BURUK ACI – 1969
Gönül Yazar
Sen Bensiz Ben Sensiz / Buruk Acı
Arya 186
Film sahnesi – arka kapak
5
ATEŞLİ ÇİNGENE – 1969
İsmet Nedim
Gelincik / Dilara
Coşkun Plak 924
Film görseli – arka kapak
6
KÖLEN OLAYIM – 1969
Erol Büyükburç
Kölen Olayım / Aldandım (Mürüvvet)
Saner 1002
Film bağlantılı kapak
7
BÜLBÜL YUVASI – 1970
Berkant
Bülbül Yuvası / Elma Şekeri
Televizyon 195
4 film sahnesi – kapak
8
HAYATIM SANA FEDA – 1970
Nesrin Sipahi
Kalbi Kırık Serseri / Söyle Sen Aşktan Ne Anlarsın
Odeon 10319
Türkan Şoray – film sahnesi
9
ARIM BALIM PETEĞİM – 1970
Nesrin Sipahi
Yar Saçların Lüle Lüle / Hasret
Odeon 10355
Film görseli – arka kapak
10
ARIM BALIM PETEĞİM – 1970
Nesrin Sipahi
Arım Balım Peteğim / Siyah Gözler
Odeon 10356
Türkan Şoray & Cüneyt Arkın
11
SEVMEK VE ÖLMEK ZAMANI – 1971
Semiramis Pekkan
Senden Vazgeçemem / Sen Ne Dersin De Olmaz
Odeon 10379
Film görseli – arka kapak
12
SEVMEK VE ÖLMEK ZAMANI – 1971
Semiramis Pekkan
Gülelim Sevelim / O Karanlık Gecelerde
Odeon 10381
Orijinal film afişi kullanılmış
13
GELİN ÇİÇEĞİ – 1971
Selçuk Ural
Sende Vazgeç Sevgilim / Tatlı Yalan
Coşkun 1174
Açılır kapağın içi – film oyuncuları
14
ÇİLE – 1972
Belkıs Özener
Çile / Hayat Sevince Güzel
Saner 1023
Film sahnesi – arka kapak
15
CEMO – 1972
Fikret Hakan
Cemo / Dedikleri Gerçek İmiş
Radyofon 001
Fikret Hakan – film temalı ön kapak
16
DÖNÜŞ – 1973
Seha Okuş
Hasretinle Yandı Gönlüm / Niye Küstün
Radyofon 002
Türkan Şoray & Kadir İnanır – ön kapak
17
DERT BENDE – 1973
Kamuran Akkor
Kabahat Seni Sevende / Ben Kalbimi Bilmez miyim
Kervan 006
Türkan Şoray – film görseli
18
DERT BENDE – 1973
Kamuran Akkor
Kader Çıkmazı / Düşmanlarım Çatlasın
Kervan 007
Aynı ön kapak – farklı arka yüz
TÜRKAN ŞORAY / YEŞİLÇAM KAPAKLI 45’LİKLER
#
YIL
FİLM
SANATÇI
45’LİK
FİRMA / NO
KATEGORİ
01
1968
Dünyanın En Güzel Kadını
Adnan Şenses
Dünyanın En Güzel Kadını / Funda
Televizyon Plak 64
FK
02
1969
Buruk Acı
Esin Engin
Buruk Acı / Allahım Affet
Televizyon 192
FK
03
1969
Buruk Acı
Gönül Yazar
Sen Bensiz Ben Sensiz / Buruk Acı
Arya 186
FK
04
1969
Ateşli Çingene
İsmet Nedim
Gelincik / Dilara
Coşkun 924
FK / FS
05
1969
Kölen Olayım
Erol Büyükburç
Kölen Olayım / Aldandım (Mürüvvet)
Saner 1002
FK / FS
06
1970
Bülbül Yuvası
Berkant
Bülbül Yuvası / Elma Şekeri
Televizyon 195
FK / FS
07
1970
Hayatım Sana Feda
Nesrin Sipahi
Kalbi Kırık Serseri / Söyle Sen Aşktan Ne Anlarsın
Odeon 10319
FK / FS
08
1970
Arım Balım Peteğim
Nesrin Sipahi
Yar Saçların Lüle Lüle / Hasret
Odeon 10355
FK
09
1970
Arım Balım Peteğim
Nesrin Sipahi
Arım Balım Peteğim / Siyah Gözler
Odeon 10356
FK / OY
10
1971
Sevmek ve Ölmek Zamanı
Semiramis Pekkan
Senden Vazgeçemem / Sen Ne Dersin de Olmaz
Odeon 10379
FK
11
1971
Sevmek ve Ölmek Zamanı
Semiramis Pekkan
Gülelim Sevelim / O Karanlık Gecelerde
Odeon 10381
FK
12
1971
Gelin Çiçeği
Selçuk Ural
Senden Vazgeç Sevgilim / Tatlı Yalan
Coşkun 1174
İK
13
1972
Çile
Belkıs Özener
Çile / Hayat Sevince Güzel
Saner 1023
FK / FS
14
1972
Cemo
Fikret Hakan
Cemo / Dedikleri Gerçek İmiş
Radyofon 001
FK / FS
15
1973
Dönüş
Seha Okuş
Hasretinle Yandı Gönlüm / Niye Küstün
Radyofon 002
FK / FS
16
1973
Dert Bende
Kamuran Akkor
Kabahat Seni Sevende / Ben Kalbimi Bilmez miyim
Kervan 006
FK
17
1973
Dert Bende
Kamuran Akkor
Kader Çıkmazı / Düşmanlarım Çatlasın
Kervan 007
FK
İşaretler:
FK = Film görseli/afişi kapakta
FS = Film şarkısı / soundtrack bağlantısı
OY = Film oyuncusu kapakta
İK = İç kapak / kapak varyantı
FB = Film bağlantısı var, fakat doğrudan film kapaklı olduğu doğrulanmamış
ZEKİ MÜREN – YEŞİLÇAM FİLM 45’LİKLERİ
No
FİLM
YIL
SANATÇI
45’LİKTEKİ PARÇALAR
PLAK / KATALOG NO
DURUM
1
BERDUŞ
1957
Zeki Müren
Söğüt Dalı / Doymadım Ben Gençliğime
Grafson
Filmden
2
HAYAT BAZEN TATLIDIR
1962
Zeki Müren
Hayat Bazen Tatlıdır / Kara Bahtım Kem Talihim
Grafson
Filmden
3
BAHÇEVAN
1963
Zeki Müren
Gözler / Fakirin Mevlası Var
Grafson
Filmden
4
BAHÇEVAN
1963
Zeki Müren
Ah Bu Dünya / O Kara Gözlere Leylam
MGZ 3009
Filmden
5
İSTANBUL KALDIRIMLARI
—
Zeki Müren
Unutmadım Seni Ben / Leyla-Mecnun (Çöl Şarkısı)
—
Filmden
6
HAYAT BAZEN TATLIDIR
1962
Zeki Müren
Dola Kollarını / …
—
Film bağlantılı
7
HAYAT BAZEN TATLIDIR
1962
Zeki Müren
Yanıyorum Aşkın / …
—
Film bağlantılı
8
HAYAT BAZEN TATLIDIR
1962
Zeki Müren
Köylü Kızı / …
—
Film bağlantılı
9
HAYAT BAZEN TATLIDIR
1962
Zeki Müren
Yana Yana Kül Oldum / …
—
Film bağlantılı
NEŞE KARABÖCEK – YEŞİLÇAM FİLM 45’LİKLERİ
NO
FİLM
YIL
SANATÇI
45’LİKTEKİ PARÇALAR
PLAK / KATALOG NO
DURUM
1
ANNElER VE KIZLARI
—
Neşe Karaböcek
Kulakların Çınlasın / Oyun Bitti
—
YEŞİLÇAM FİLM KAPAĞI
2
KISMET
—
Neşe Karaböcek
Kısmet / Demedim mi Ben Sana
Kervan Plak 81
AYNI İSİMLİ FİLMDEN
3
YEŞİLÇAM – FİLM BAĞLANTILI
—
Neşe Karaböcek
Mavi Dünyam Benim / Alım Yeşilim Sarım
—
Film repertuvarı bağlantısı
4
YEŞİLÇAM – FİLM BAĞLANTILI
—
Neşe Karaböcek
Züleyha / Yeşilim Yeşilim Aman
—
Film bağlantılı kayıt
SADRİ ALIŞIK – YEŞİLÇAM FİLM 45’LİKLERİ
Yıl
A Yüzü / B Yüzü
Firma & Katalog No
Notlar
1964
Avare / Dalgamıza Bakalım
Serengil Plak (10003)
Sadri Alışık’ın ilk plağıdır. “Avare” filminin ve karakterinin rüzgarıyla basılmıştır.
1964
Tophane Rıhtımında / Turist Ömer
Melodi Plak (2161)
İkonik Turist Ömer karakterinin resmi tema plaklarından biridir.
1970
Turist Ömer Arabistan’da / Turist Ömer
Saner Plak (1003)
Aynı isimli filmin vizyonuyla eş zamanlı basılan soundtrack/promosyon plağı.
ÖZTÜRK SERENGİL – YEŞİLÇAM FİLM 45’LİKLERİ
Yıl
A Yüzü
B Yüzü
Firma & Katalog No
Notlar / Açıklamalar
1964
Abidik Gubidik
Avare Yavru Filinta Kovboy
Serengil Plak (10001)
Serengil Plak’ın ilk baskısı, büyük satış rekoru kıran çıkış parçası.
1965
Şepke
Lafını Balla Kestim
Serengil Plak (1008)
Charles Aznavour’un “La Mamma” şarkısının Türkçe mizahi aranjmanı.
1965
Aguş…
Aşka… Şepke…
Serengil Plak (1010)
Fatma Girik ile düet çalışma.
1966
Anneme
Gel Üzme Beni
Serengil Plak (1011)
B yüzünde Hülya Koçyiğit ile düet yer alır.
1967
Tak Tak Tiki Tiki Tak
Cezmi Band 007 Buçuk
Odeon Plak (708)
James Bond parodisi.
1968
Pıs Pıs Pıs
Arkadaşımın Dalgasısın
Odeon Plak (912)
İlhan Feyman Orkestrası eşliğinde kaydedilmiştir.
1968
Doktor Barnard
Paralı Günlerimde
Odeon Plak (938)
Kanat Gür Orkestrası eşliğinde basılmıştır.
1968
Dünya Dönüyor
Mühür Gözlüm
Odeon Plak (978)
Popüler şarkıların mizahi parodisi.
1969
İsmail’in Meyhanesi
Mangıraj, Stopaj
Odeon Plak
Timur Selçuk’un “İspanyol Meyhanesi” parodisidir. Dava sonucu piyasadan toplatılmıştır.
1969
Ben Bir Kızılderiliyim, Aslında Nevşehirliyim
Kim Artist Olmak İsterse
Disko Plak (253)
Kültleşmiş mizahi aranjman.
1969
Cafer Bez Getir
Bize de mi Lo Lo Lo
Diskotür
Adnan Türközü eserleri.
1970
Unuttun Bizi Süleyman
Eyvah
Sayan Plak (2 5001)
Siyasi ve sosyal taşlama ögeleri içerir.
1970
Artık İçmeyeceğim
Makber
Sayan Plak (2 5002)
Yeşilçam ve klasik Türk müziği kalıplarıyla dalga geçen parodi.
1970
Yalnızlığımı Hissettiğim Zaman
Güller Açtı Yolunda
Sayan Plak (2 5004)
Söz ve müzik: Bora Ayanoğlu.
1971
Ver Kardeşim
İşte Vergi İşte Maliye
Sayan Plak (2 5009)
Barış Manço’nun “İşte Hendek İşte Deve” şarkısının vergi sistemine uyarlanmış hali.
1974
Yaşımız Geldi Kırka
Külhan Bey
Coşkun Plak (1344)
Dönemin popüler komedi şarkıları.
1974
Kim Kime, Dum Duma
Haydi Ver
Coşkun Plak (1345)
Dönemin popüler komedi şarkıları.
1974
Kaynanama Oh Olsun
Hela Holding
Diskotür (5139)
Mizahi komedi parçaları.
1974
Palavra
Palyaço
Elenor Plak (1020)
Mina’nın “Parole Parole” şarkısının komedi uyarlaması.
1976
Milliyetçi Zühtü
Sizin İçin Oyun Havaları
Özel Baskı
Adalet Partisi için hazırlanan siyasi propaganda plağı.
DOĞRUDAN YEŞİLÇAM FİLMİNDEN ÇIKMIŞ 45’LİKLER
No
SANATÇI
A YÜZÜ
B YÜZÜ
FİLM
YIL
PLAK / KATALOG NO
1
ZEKİ MÜREN
SÖĞÜT DALI
DOYMADIM BEN GENÇLİĞİME
BERDUŞ
1957
—
2
ZEKİ MÜREN
GÖZLER
FAKİRİN MEVLASI VAR
BAHÇEVAN
1963
—
3
ZEKİ MÜREN
AH BU DÜNYA
O KARA GÖZLERE LEYLAM
BAHÇEVAN
1963
MGZ 3009
4
ZEKİ MÜREN
HAYAT BAZEN TATLIDIR
KARA BAHTIM KEM TALİHİM
HAYAT BAZEN TATLIDIR
1962
GRAFSON
5
NEŞE KARABÖCEK
KISMET
DEMEDİM Mİ BEN SANA
KISMET
1974
KERVAN 81
Koleksiyon Değeri ve Nadirlik Nedenleri
Kapak Dayanıklılığı: 1960 ve 70’lerde Türkiye’deki matbaa kalitesi ve kağıt gramajı ince olduğu için film kapakları zamana karşı çok hassastı. Zamana yenik düşen, yıpranan veya kaybedilen kapaklar nedeniyle günümüzde “plak+orijinal film kapağı” kombinasyonunu temiz (M/NM kondisyonda) bulmak oldukça güçtür.
Telif ve Görsel Telif Sorunları: O dönemde film yapım şirketleri ile plak firmaları arasındaki telif anlaşmaları her zaman uzun ömürlü olmuyordu; bazı baskılar çok sınırlı sayıda üretildi veya kısa sürede toplatıldı.
Görsel Estetik (Nostalji Değeri): Film kapaklı plaklar sadece bir ses taşıyıcısı değil, aynı zamanda Yeşilçam afiş sanatının ve tipografisinin mini birer temsilcisidir.
Nostalji Plak Müzik Evi – Yerli 45’lik Koleksiyonu
Nostalji Plak Müzik Evi – Yerli 45’lik Koleksiyonu
Türk müziğinin unutulmaz klasiklerini , Yeşilçam ve nadir yerli 45’lik plakları arşivimizden inceleyin.
